Dag Azië, tot gauw!

De zes maanden zitten er al op. Morgen vlieg ik naar Nederland. Morgen! Onvoorstelbaar.
Terug naar Hema en Albert Heijn, naar mijn naaimachine en keuken. Terug naar mijn fiets en naar georganiseerd verkeer. Zomaar wat kleine dingen die ik miste. Maar ik mis ze nog niet zo heel erg, ik zou nog wel een maand of wat verder kunnen reizen. Naar Taiwan, Japan of Hongkong.

Terug naar mijn eigen bed. Ik kan me er nog niets bij voorstellen. Het is te ver weg. Vreemde bedden zijn mijn eigen bedden geworden, met mijn eigen wekker en boek ernaast. Vreemde douches werden mijn eigen douche door simpelweg de inhoud van mijn toilettas uit te stallen. Overal had ik vaste cafeetjes en restaurants, waar het personeel me na een paar dagen herkende. Eetstokjes en vingers werden het nieuwe bestek. Thuis is overal waar het comfortabel is.

Azië was geweldig. Dit halve jaar was prachtig. Onvergetelijk. Bijzonder. En te kort.
Ik kan hele waslijsten maken van wat ik ga missen, te beginnen bij streetfood voor een euro, halverwege staat het zoete fruit en aan het eind de oprecht lieve mensen overal. Dan vergeet ik nog honderden andere mooie, leuke, fijne en goede dingen hier. Oh, en het klimaat natuurlijk.

En toch... er zijn ook dingen die in Nederland fijn zijn. Toiletpapier in de pot kunnen gooien zonder dat de riolering verstopt raakt. Geen zorgen om potentieel gevaarlijke muggen. Echte vegetarische maaltijden zonder stiekeme vissaus, verpulverde garnalen of kippenbouillon. Op Buienradar kunnen zien dat het over exact twintig minuten gaat regenen. Een warme douche wanneer ik maar wil. Autogordels. Elke 30 minuten een trein. Een ambulance binnen 10 minuten. Veilig kraanwater. We staan er in Nederland niet altijd bij stil wat we wél hebben.

Maar Azië en Europa zijn niet te vergelijken. De één is niet beter dan de ander. Ook niet slechter. We zijn allemaal mensen en maken overal het beste met wat er voor handen is. In de Filipijnen betekent dat koud douchen bij kaarslicht, in Nederland betekent dat het elektriciteitsbedrijf bellen als er geen stroom is. In Indonesië vertrekt de bemo chauffeur niet voor er genoeg passagiers zijn, in Nederland zijn we boos als de trein een kwartier vertraagd is. We handelen overal ter wereld met wat er beschikbaar is en weten overal wat we wel en niet kunnen verwachten.

De zon schijnt vandaag.
Laat ik er nog maar eens van genieten.
Het voelt bijzonder goed hier.
Morgen is nog heel ver weg.

Terug in Seoul

Daar zit ik weer: in hetzelfde stapelbed waar mijn reis ruim drie weken geleden begonnen is. Drie weken die voorbij vlogen, zoals dat altijd gaat als het ergens mooi is.

Wat was Korea ontzettend gaaf! Wat mij betreft is Korea een aanrader voor iedereen die naar Azië wil, maar dan zonder in te leveren op comfort en hygiëne. Er is natuur waar je zonder gids doorheen kunt trekken, verdwalen is onmogelijk,  je komt immers altijd wel weer ergens een openbaar toilet, ticket office of eethuisje tegen. Drie onvermijdelijke dingen in de Koreaanse wildernis. En er zijn uiteraard de steden met ultramoderne winkelcentra en eindeloos veel koffiebars in alle soorten en maten. 

Ik zag volle miljoenensteden, adembenemde vergezichten in de bergen en mystieke tempels. Ik sliep in kleine guesthouses, dronk thee in gezellige cafés en converseerde omslachtig met nieuwsgierige Koreanen die geen Engels spraken. Ik voelde me nog nooit ergens zo veilig en had nog nooit een land gezien waar altijd en overal een brandschoon openbaar toilet voorhanden was. Ik ontmoette medereizigers en zag twee van hen gisteren bij toeval weer terug in het guesthouse in Andong. Die gelegenheid grepen we aan voor een gezamenlijk diner en een fles soju (Koreaanse wodka) in de avond. Het was goed zoals het was.

Morgen gaat de Lonely Planet van Korea met de post naar Nederland, samen met wat platte souvenirs. Dat scheelt weer bijna een halve kilo bagage. Morgen loop ik nog een laatste ronde door Seoul, drink ik een laatste green tea latte en morgen laat ik nog gauw al mijn kleren uitwassen.

Op naar de Filipijnen!

Van Busan naar Daegu naar Andong

Het gaat allemaal vanzelf, dat reizen hier. Je hoeft maar met je vingers te knippen en er gaat een bus, overal heen, tot in de kleinste dorpjes kun je elke 20 of 30 minuten komen. Geen aftandse rammelbakken, maar luxe touringcars met drie stoelen (in plaats van vier) per rij. Stoelen waar de gemiddelde luchtvaartmaatschappij jaloers op zou zijn, ze zijn in alle denkbare standen te verstellen. De bus is uiteraard voorzien van wi-fi en een groot tv-scherm waar vaak een nieuwszender op staat. Meer dan comfortabel.
Een kaartje kopen gaat het makkelijkst als je de bestemming in het Koreaans op een papiertje hebt. Je laat het zien, steekt vingers op voor het aantal kaartjes en klaar ben je. Vervolgens ga je naar de gate vanwaar volgens je ticket de bus vertrekt en dan is het zaak om nauwkeurig de Koreaanse tekens op de bus met die op je ticket te vergelijken. Dan nog een extra check door aan de chauffeur je bestemming te vragen en zo gaat het me al bijna drie weken prima af.

Zo ging ik maandag van Busan naar Daegu. Een levendige stad vol studenten, leuke winkels en eindeloos veel gezellige cafés voor thee en granita. Woensdag ging ik een dag naar Gayasan National Park om de Haeinsa tempel te zien. Volgens de boekjes is dit een van de drie belangrijkste boeddhistische tempels van Korea. Voor mij was dit de mooiste plek van het land. Ik kwam 's ochtends om negen uur aan (ja, dat betekent dat ik al voor achten in de bus zat), er was nog vrijwel niemand op het tempelcomplex. Her en der dwaalden wat monniken, uit verschillende hoeken klonk het monotone gezang van boeddhistische liederen en op gezette tijden klonk de gong. Het was magisch mooi. Toen ik na twee uur slenteren het terrein verliet kwamen enorme groepen toeristen en schoolklassen me tegemoet. Zo heeft dat vroege opstaan toch enig nut.

Vanochtend pakte ik na een ontbijt met m'n Vlaamse kamergenote de boel weer in en vertrok met de bus naar Andong. Het busstation in Andong doet niet onder voor een regionaal vliegveld in Europa... groot! Dat voor een stad met maar 200.000 inwoners, wat een grootheidswaan. Het lag ook nog eens vijf kilometer uit het centrum, dus ik werd geacht met een stadsbus verder te gaan. Eerst nam ik de verkeerde bus, na een uurtje was ik weer terug op hetzelfde busstation en na nog een kwartier in de goede bus stond ik voor het treinstation. Vanaf daar liep de omschrijving naar het hostel spaak. Via wat omwegen en een handgetekende plattegrond van een Engelssprekende apotheker heb ik uiteindelijk mijn slaapplaats gevonden.

Wat zijn de plannen voor de komende dagen? Morgen wil ik naar Hahoe Folk Village, als het goed is stopt de bus erheen hier voor de deur. Dan het weekend: eigenlijk wil ik nog graag naar Chuncheon en zijn meer of naar de bergen van Seoraksan National Park. Maar het is weekend én Pasen, wat maakt dat alle Koreanen hun outdoorkleding uit de kast halen en de natuur in trekken. Dus misschien blijf ik wel fijn hier om boeken te lezen en thee te drinken. Gewoon weer eens echt weekend houden.

En de rest van Busan

Ik ging naar het strand, naar het grootste shoppingcenter ter wereld (de buit: blauw jurkje en bruin tasje), naar de Beomeo-sa tempel (waar ik wegens een ceremonie helaas niet verder dan het voorportaal mocht), dronk verschillende groene ijstheeën, stond aan de voet van Busan Tower en ik zag her en der de laatste restjes kersenbloesem. Ik dronk thee met een Nederlands meisje, ik kookte met mijn Franse kamergenote en communiceerde via Google Translate met een Koreaanse kamergenote.

Morgen gaat de reis weer verder. Een half uur met de metro naar het busstation en dan twee uurtjes met de bus naar Daegu. Eens kijken hoe het daar is.

Gamcheon, verborgen parel van Busan

Pedro (eigenaar van het hostel in Gwangju) tipte me over deze kunstzinnige wijk van Busan. Een dag later kwam eenzelfde tip via Instagram binnen. Hier moest ik heen.

Tijdens de Korea oorlog in de jaren '50 kwamen er veel vluchtelingen naar deze relatief veilige regio, er werden goedkope huizen gebouwd voor de arme bevolking. Tot enkele jaren geleden bleef dit een van de minder bedeelde wijken van Busan. Tot de stad geld beschikbaar stelde. Er werden kunstenaars binnen gehaald, kunstwerken geplaatst, er werd behoorlijk geverfd en opgeruimd.

Tien haltes met de metro naar Toseong en vervogens tien minuten met minibus 2-2 'tot de weg niet hoger gaat, dan moet je eruit', zoals Pedro zei. Ja, ook bushaltes zijn hier alleen in het Koreaans...
Ik dwaalde rond. Er zijn galerieën, fotoreportages en kunstenaarsateliers die je kunt bezoeken. Er is een netwerk van steegjes om in te struinen, op straat zijn veel kunstwerken te zien en ik vond er vooral veel gesloten cafés en kleine buurtwinkels. Ik zag mooie dingen, kleuren, bijzondere kunstweken en had een fijne ochtend.
Maar ik zag ook een wijk op het randje van commercialisering. Naast de bushalte was een keet neergezet met een schuifraampje waar voor 2000 won plattegronden in vier talen verkocht werden. Er worden regelmatig films opgenomen in de steegjes en de wijk profileert zich op borden als 'Gamcheon Culture Village'.

Nog even en Lonely Planet komt met een vermelding, nog even en je kunt er Gamcheon sleutelhangers en koelkastmaneetjes kopen, nog even en de eerste Koreaanse koffieketen opent er zijn deuren. Nog even en het is gedaan met de rust.

Shoppen. En meer.

Vanmiddag was ik bij E-Mart. Een enorme supermarkt, vergelijkbaar met een Franse hypermarché, maar dan nog een extra verdieping erop. Een roltrap in de supermarkt, hebben jullie beeld? En dan die hele winkel volgestouwd met spullen waarvan ik niet kon lezen wat het was.

Op de wilde gok heb ik wat bladgroente gekocht, een beker instantnoodles, sojamelk met bananensmaak, koekjes in schattige roze doos (toegegeven, ik viel voor de verpakking), groene thee die bij thuiskomst bruine rijstthee blijkt te zijn en meer. Bij de naastgelegen boekwinkel vond ik nog memoblaadjes, verjaardagskaartjes, pennen en stickers. Perfecte souvenirs die geen ruimte innemen. Stiekem nam ik ook nog even een kijkje bij Shinsegae, de Koreaanse versie van de Bijenkorf. Wat een winkel! Hier in Gwangju telt hij acht verdiepingen, maar die in Busan (waar ik woensdag heen ga) schijnt het grootste shoppingcenter ter wereld te zijn. Dat vraagt nog om een bezoek.

Natuurlijk hang ik ook zo af en toe nog even de toerist uit. Vrijdag struinde ik door de 'hanok village' in Jeonju (had helaas een vrij hoog Volendam/Zaanse Schans-gehalte) en gisteren nam ik de bus naar Maisan Provincial Park voor een flinke wandeling door de bergen, samen met eindeloos veel Koreanen. Als eindpunt de mooie Tap Sa tempel. 

De komende drie nachten ben ik in Gwangju. Ik slaap in een heel klein hostel (maar 9 bedden): een open woonkeuken met eromheen een badkamer en drie slaapkamers. Het is niets meer of minder dan de bovenverdieping van een huis. Beneden woont Pedro met zijn familie, boven is het hostel waar ik vandaag de enige gast ben. Ik kreeg van hem een upgrade van stapelbed naar tweepersoonskamer. Dat was lief!

Goodmorning Motel

Het had voor mij net zo goed Goodnight Motel kunnen heten, of Good Idea Motel. Het staat namelijk alleen in het Koreaans op de gevel, onleesbaar. Toch handig dat Lonely Planet schreef dat het 'big' en 'blue' was, anders had ik nu waarschijnlijk ergens anders gezeten. Wat overigens ook geen probleem zou moeten zijn, rondom het busstation is het een grote verzameling van motels.

Goed, het is vandaag Jeonju geworden. Mijn ronde door Zuid Korea gaat linksom, dat is bij deze besloten. Toen ik net na de middag op het naastgelegen busstation uit de 'deluxe bus' stapte zag ik het grote blauwe gebouw direct liggen. Bij de ingang speelde een jengelend muziekje toen ik langs een sensor liep en uit een hoek kwam direct een klein vrouwtje aansloffen. Als ik zeg aansloffen, dan bedoel ik ook echt aansloffen. Ik vermoed dat er geen zool meer onder haar pantoffels zit..

Ik vroeg om een kamer en bij het woord 'room' kwam er een stroom aan Koreaanse woorden uit haar. Ahum. Ze pakte een sleutel en nam me mee naar de vijfde etage, dat is hier wat wij in Europa de vierde zouden noemen. In de lift vertelde ze lachend verder, geen idee waarover, maar ik had er alle vertrouwen in dat ik hier vannacht zou slapen. Het eerste wat ze me in de kamer liet zien, was hoe de bizar grote televisie met zijn 42 zenders werkte. Daarna kwam de airco aan bod (niet nodig bij amper 20 graden) en daarna ging ze weg. Mij achterlatend in deze überkitsch kamer.

Ik inspecteerde uit gewoonte lakens en badkamer en liet mijn rugzak achter om beneden eens te vragen wat dit mij zou gaan kosten. Mevrouw pakte een rekenmachine en tikte 35.000 in. Ik ging akkoord,  legde 105.000 won neer en mevrouw begreep direct dat ik drie nachten zou blijven.
Voor die 35.000 won (24 euro) krijg ik een double room met badkamer voorzien van bad en shampoo/douchegel/haarlak/etc. Een koelkast inclusief twee flesjes vruchtensap, een waterapparaat voor koud en stomend heet water, een idioot grote flatscreen televisie, een bloemetjeskaptafel-met-spiegel, matrasverwarming, twee kimono's, twee paar sloffen en een condoomautomaat.

Fijn. Geregeld. Klaar. Zonder een woord Koreaans te verstaan.

Op en top Seoul

Na drie nachten voel ik me hier thuis. Als een bijna echte Koreaanse beweeg ik me soepel door deze miljoenenstad. Ik kijk niet meer op als er bij binnenkomst van een café een liedje wordt gezongen door het personeel (echt!), ik kijk niet meer op van volwassen vrouwen met Hello Kitty achtige kleding of van neongele sokken bij je grijze kostuum. Alles mag hier, niets is te gek. Eigenlijk is alles naar mijn Europese maatstaf een behoorlijk eind over de top.

Ik heb geleerd dat je eerst moet uitzoeken welke metro-uitgang je neemt, alvorens de eindeloze ondergrondse gangenstelsels in te duiken, het scheelt op zijn minst enkele kilometers per dag. Ik heb ook geleerd dat je dingen geeft of aanneemt met twee handen, ja ook bij betalen. Dat leek mij wat onhandig, maar ik heb de kunst afgekeken en het lukt aardig, vooral nu ik doorheb dat je ook je ene hand op de andere onderarm mag leggen. Ik heb geleerd dat Koreanen zeer gedisciplineerd zijn; zelfs in ondergrondse wandelgangen houden ze zich aan tweebaans verkeer en voor de metrodeur stelt men zich netjes in een rij op bij de aangegeven pijl. Dat zouden we in Nederland eens moeten proberen...

Dan blijft er over: de taalbarrière.  En die is reusachtig, kolossaal, onoverwinnelijk en vooral lastig.
De meeste mensen die ik ontmoette spraken geen woord Engels. Echt geen woord. Als je dan per ongeluk iemand tegenkomt die wel Engels spreekt, is het zeer slecht te verstaan. In de supermarkt is het steeds een wilde gok welke smaak instant noodles ik koop of welke verpakking sojamelk is en welke niet.

Mijn ervaring is intussen dat vooral de laatste letters compleet weggelaten worden. Toen ik gisteren in een groot foodcourt een 'green milk tea' wilde bestellen en op de kaart had aangewezen welke ik bedoelde, kreeg ik de vraag: "Hò o kò?" Ik keek de man vragend aan, terwijl ik zijn woorden herhaalde, in de hoop dat er bij mij een belletje ging rinkelen. "Hò o kò?" Hij wees op de machine achter hem, met een rode en blauwe kraan. Toen ging er een lichtje branden: Hot or cold! Werkelijk, hoe simpel kan iets zijn. "Cold please, but no ice." In de hoop dat hij het begreep. Even later kwam daar mijn beker groene melk ijsthee, zonder ijs, met rietje. Heerlijk! Ik ben voornemens om alle mogelijke smaken ijsthee te testen de komende weken, ze hebben hier allerlei varianten en tot nu toe vind ik alles lekker.

Vanavond pak ik de boel in, morgen ga ik na het ontbijt richting het busstation. Niet vergeten om voor vertrek aan iemand van het guesthouse te vragen om mijn bestemming in Koreaanse karakters op te laten schrijven, misschien is dat handig als ik een buskaartje wil kopen.
Momenteel twijfel ik nog over een rondje oostwaarts of westwaarts: ga ik eerst naar Chuncheon of eerst naar Jeonju? Ik heb nog tot het ontbijt morgenochtend om na te denken. In elk geval heb ik net voor de laatste twee nachten in Zuid Korea dit guesthouse (http://www.seouliguesthouse.com) weer gereserveerd, het is een fijne plek en de faciliteiten zijn perfect. 

Hallo Seoul!

Goed, dag één en twee van deze grote reis zitten erop. 

Dag één bestond hoofdzakelijk uit afscheid nemen op Schiphol, wachten, in een rij staan, vliegen, wachten, nog meer wachten, nog verder vliegen, een visumformulier invullen en weer in een rij staan. Om uiteindelijk in de vroege ochtend van dag twee in Seoul te arriveren.

Dag twee bestond vervolgens uit worstelen met een jetlag. Toen ik net geland was om 9.15h vroeg mijn biologische klok zich af of we nog gingen slapen, in Nederland was het toen immers 1.15h 's nachts. Rond lunchtijd ging diezelfde biologische klok in protest en viel ik op het dakterras in de zon bijna in slaap. 's Avonds laat was ik zo wakker dat ik het nog 3.00h heb zien worden vannacht. Erg veel meer dan een verkennende ronde door de Hongdae wijk heb ik gisteren dus niet uitgevoerd. Ik heb een bank gevonden die vreemde betaalpassen accepteerde én Engelse tekst had en binnen 200 meter zijn twee kleine buurtwinkels voor wat boodschappen, dat was toch wel de belangrijkste reden om de straat op te gaan.

Zo werd het vandaag dag drie en begon ik de rest van Seoul te verkennen, samen met mijn vers aangeschafte T-Money Card en 10.000 Won reistegoed (wow, dat klinkt duur!). Een soort OV-chipkaart, maar dan beter en duidelijker geregeld. Ik bezocht één van de grote paleizen uit vervlogen tijden en struinde wat door downtown Seoul. Drie keer nam ik de verkeerde metro uitgang en zag zo veel meer dan de bedoeling was. Ik verkeer nog half in een roes door de jetlag, ik voel me een vreemdeling die geen wijs wordt uit alle Koreaanse karakters en de onbestemde geur van het Koreaanse eten laat me nog niet direct watertanden. Alles samen maakt dat ik 's middags fijn plaatsneem op het dakterras van het guesthouse. Kopje thee erbij, voetjes omhoog, stadsplattegrond en potlood erbij en zo maak ik een plan voor morgen.